Gehoorschade

Je gehoor is je belangrijkste instrument op straat. Je hoort een collega roepen om dekking, een auto die hard aan komt rijden, wat er gezegd wordt via de porto, of dat er iets niet klopt in een gesprek. Als je gehoor beschadigd raakt, mis je dat.

Bij de politie loop je een verhoogd risico op gehoorschade. Soms sluipend, door jarenlang motorrijden, schietbanen, machinelawaai of het dagelijks dragen van je Airtube. Soms in één klap, door een Cobra, een Shell of vuurpijlen van dichtbij.

Het verraderlijke is: je merkt het vaak te laat. Gehoorschade is in het ergste geval permanent en onomkeerbaar, en kan leiden tot oorsuizen, slaapstoornissen en PTSS-klachten.

Op deze pagina leggen we in heldere taal uit wat de risico’s zijn in de politiepraktijk, hoe je de signalen herkent, wat je de eerste 24 tot 72 uur moet doen als het misgaat, hoe je jezelf beschermt met de juiste middelen, en hoe je je rechtspositie goed regelt bij de ACP-CNV.

Want gehoorschade voorkomen is altijd beter dan genezen. En als het toch gebeurt, moet je snel de juiste zorg en erkenning krijgen.

Waarom lopen politiemensen extra risico?

Afhankelijk van je functie en inzet kan gehoorschade geleidelijk ontstaan, of acuut.

Geleidelijk, door je werk op de lange termijn:

  • Motorrijders: windruis
  • Vuurwapendocenten: dagelijkse schoten, of één ongewenst schot
  • Collega’s met nautische taken: machinelawaai, scheepstoeters
  • Musici van het Nederlands Politie Orkest (NPO)
  • Dagelijks gebruik van de Airtube met je portofoon. Dit oortje is door de fabrikant ontwikkeld voor kortstondig gebruik, maar wij dragen het permanent. Er zit geen filter in. Sta je in lawaai, dan zet je je portofoon harder, en al die decibellen gaan rechtstreeks je oor in. Veiliger: gebruik de losse spreeksleutel, of een oortje mét geluidsfiltering.

Acuut, door één gebeurtenis:

  • Een explosief dat afgaat, zoals een Cobra of Shell
  • Vuurpijlen die van dichtbij op je worden afgeschoten
    Let op: ook de drukgolf, de blast, kan inwendig letsel veroorzaken.

Hoe hard is te hard in de politiepraktijk?

Tijdens de jaarwisseling in Den Haag is bij een biker een gevalideerde meting gedaan. Meetduur: 31/12 18:50 tot 1/1 04:57.

  • Hoogste piek: 149,4 dB(C)
  • Pieken ≥ 135 dB: ± 10 keer
  • Pieken ≥ 137 dB: ± 12 keer
  • Pieken ≥ 140 dB: ± 27 keer

Ter vergelijking, de maximale veilige blootstellingsduur zonder bescherming:

  • 80 dB: maximaal 8 uur. Dit is de wettelijke grens. Vanaf hier moet de werkgever maatregelen nemen.
  • 83 dB: 4 uur
  • 86 dB: 2 uur
  • 89 dB: 1 uur
  • 92 dB: 30 minuten
  • 100 dB: 5 minuten
  • 103 dB of hoger: directe kans op gehoorschade

Vanaf 85 dB geldt voor jou een draagplicht voor gehoorbescherming.

Man in a black tactical vest outdoors, wearing an earpiece and holding a gas mask.

Herken de signalen. Neem ze serieus.

  1. Er komt bloed of vocht uit je oor na lawaai
  2. Oorsuizen, tinnitus: een piep, suis, brom of fluittoon die niet weggaat
  3. Hoge tonen vallen weg, je hoort bijvoorbeeld geen vogels meer
  4. Je zet het volume van tv, radio of telefoon steeds hoger
  5. Sommige geluiden doen ineens pijn of klinken storend hard

Let op: klachten kunnen ook later komen. Je maakt iets mee in je dienst, voelt niks, gaat naar huis, en pas in de rust begint het suizen. Gehoorschade is in het ergste geval permanent en onomkeerbaar. Het kan ook leiden tot psychische klachten, slaapstoornissen, angst, depressie en PTSS. Het gaat niet vanzelf over. Onderneem actie.

Wat moet je direct doen bij schade? 

Bij bloed of vocht uit je oor: direct naar de Spoedeisende Hulp van het dichtstbijzijnde ziekenhuis voor een KNO-arts.

Bij alle andere gehoorklachten, knaltrauma:

  1. Eruit. Nu. Ga direct uit de lawaaibelasting. Zoek 24 uur de stilte op. Bureaudienst is geen optie.
  2. Bel de bedrijfsarts. Neem zo snel mogelijk contact op met de bedrijfsarts van het VGW-team van jouw eenheid voor een audiogram. Dit kan op de VGW-locatie, na die 24 uur stilte.
  3. Vervolgstappen. Op basis van het audiogram bespreekt de bedrijfsarts de behandeling met je. Dat kan medicatie zijn, een doorverwijzing naar een KNO-arts, of bijvoorbeeld hyperbare zuurstoftherapie.

Belangrijk: de politie volgt het landelijk protocol uit de militaire geneeskunde. Dat botst soms met huisartsen. Ga daarom altijd via de bedrijfsarts, die zorgt dat je binnen 72 uur de juiste zorg krijgt. Daarmee heb je de meeste kans op herstel.

Speciaal voor Eenheid Den Haag, DSI en DKDB t.b.v. Den Haag: je kunt gebruikmaken van de samenwerkingsafspraak van VGW Den Haag met de KNO-Poli van HMC Westeinde en de 24/7 ziekenhuisapotheek. Zie de Factsheet Werkwijze eenheid DH NP bij gehoorschade.

zuurstoftank
Two Dutch police officers on bicycles in neon yellow jackets, with a blue police van labeled Fryslân in the background next to them.

Zo bescherm je jezelf op straat 

  • CCB-inzet: Draag je Invisio-set. Altijd, zeker als er lawaai verwacht wordt. Dit is gehoorbescherming én communicatie in één.
  • GGP: Je kunt de Serenityset gebruiken. Let op: dit is géén gehoorbeschermingsmiddel, het is een communicatiemiddel. De dempende waarde is minimaal. Houd dus ruime afstand bij explosieven en vuurwerk.
  • De Serenityset werkt met harde earshells, gegoten oortjes zonder filter. Om met omstanders te praten haal je er vaak eentje uit. Doe je dat vaker, dan raakt je oor geïrriteerd, past de shell niet meer goed en lekt er geluid door.
  • Laat je earshells of otoplastieken 1x per 3 jaar lektesten. Je oren veranderen van vorm. De werkgever is verplicht je deze test aan te bieden, de kosten zijn voor de werkgever. Dat geldt voor alle Arbo-voorzieningen.
  • Houd je middelen schoon en gereed. Meld reparaties op tijd bij de IV-organisatie van de politie, i.v.m. levertijden.

Je rechten volgens de Arbowet

  1. RI&E: Gehoorschade staat als erkend risico in de RI&E van jouw onderdeel. Je hebt inzagerecht, en in het Plan van Aanpak zie je welke maatregelen de werkgever heeft genomen.
  2. PAGO: De werkgever moet je periodiek een Arbeidsgezondheidskundig Onderzoek aanbieden, gekoppeld aan jouw functie.
  3. Gehoorbescherming: Bij lawaai > 80 dB moet de werkgever direct maatregelen nemen en jou passende middelen geven. Die moeten voldoen aan de actuele stand van wetenschap en techniek.
  4. Werk stilleggen: Bij ernstig gevaar voor jezelf of anderen mag je het werk onderbreken, in afwachting van een oordeel van de Nederlandse Arbeidsinspectie. Tel: 0800 5151, 24/7.
ME Ossendrecht
Police officer in a bright yellow jacket and police patch tests a driver using a handheld device at an open car window.

Rechtspositioneel: leg het vast

Gehoorschade is een dienstgerelateerd letsel. Regel het goed.

Acuut gehoorverlies? Door explosieven, een klap, een schietincident? Dien een verzoek Erkenning Dienstongeval in via YouForce.

Sluipende gehoorschade? Door motorrijden, portofoongebruik, IBT, of een knaltrauma? Dien een verzoek Erkenning Beroepsziekte in via [email protected]. Vermeld in je mail:

  • dat je gehoorschade hebt, met je test erbij
  • een omschrijving van de oorzaak en de omstandigheden
  • dat je erkenning beroepsziekte wilt
    Zet lees- en ontvangstbevestiging aan. Je krijgt dan een casemanager van Team Beroepsrisico.